Καφρίλα εντός, εκτός και … για πέταμα

podosfairo

Γράφει ο Άρης Αναγνώστου
Με αφορμή τα όσα διαδραματίστηκαν στον αγώνα μεταξύ των εθνικών ομάδων ποδοσφαίρου της Βοσνίας – Ερζεγοβίνης και της Ελλάδας στον γήπεδο Καραϊσκάκη στις 13 Νοεμβρίου επανήλθαν στην μνήμη μας γεγονότα που ο ανθρώπινος νους θα ήθελε να ξεχάσει. Ή μάλλον όχι, κάτι τέτοιο θα αποτελούσε τεράστιο κίνδυνο. Είναι από εκείνα τα γεγονότα που πρέπει κανείς να θυμάται, να τα διδάσκει στους νεότερους και να αγωνίζεται ώστε να μην επαναληφθούν ποτέ ξανά. Πρόκειται για έναν από εκείνους τους αγώνες που εν τέλει ούτε απολαμβάνεις, ούτε θυμάσαι το τελικό σκορ αλλά ούτε σε ενδιαφέρει κιόλας. Γιατί κάτι άλλο, κάτι πολύ κακό ζέστανε την μπύρα που έπινες με τους φίλους σου και πίκρισε τα πατατάκια. Για ποιον λοιπόν λόγο άραγε να ολοκληρωθεί ένας τέτοιος αγώνας; Ένας αγώνας κατά την διάρκεια του οποίου ξεχνάς τί βλέπεις και γιατί;

Στο 33ο λεπτό του αγώνα και ενώ έχει μόλις προηγηθεί το γκολ των Βόσνιων, ένα από τα χειρότερα πανό που έχουμε ποτέ αντικρίσει σε ελληνικό (και όχι μόνο) γήπεδο κάνει την εμφάνισή του και ο αγώνας δικαιολογημένα διακόπτεται, αδικαιολόγητα δεν ματαιώνεται. “Μαχαίρι, σύρμα, Σρεμπρενίτσα” αναγράφει το πανό στα Βοσνιακά και μνήμες μιας από τις σκοτεινότερες περιόδους της σύγχρονης ευρωπαϊκής ιστορίας ξυπνούν. Αν και δεν είναι η πρώτη και δυστυχώς ίσως ούτε και η τελευταία φορά που πανό τέτοιο περιεχομένου αναρτάται σε ποδοσφαιρικό ή άλλο γήπεδο, είναι από τις λίγες φορές που κάτι τόσο προκλητικό εμφανίζεται κατά την διάρκεια αγώνα μεταξύ εθνικών ομάδων. Φυσικά το γεγονός δεν πέρασε απαρατήρητο ούτε από τις αρχές της Βοσνίας αλλά ούτε και από την Uefa. Οι πρώτοι ζητούν από τους δεύτερους την άμεση παρέμβαση και διαχείριση του ζητήματος ενώ από την πλευρά τους οι υπεύθυνοι της ευρωπαϊκής ομοσπονδίας ποδοσφαίρου φαίνεται να εξετάζουν ήδη μια βαριά τιμωρία σε βάρος της ελληνικής εθνικής ομάδας. Στα θετικά της υπόθεσης, αν και καθόλου επαρκές, η ΕΠΟ σπεύδει να ζητήσει συγγνώμη από τον βοσνιακό λαό, να δηλώσει την απέχθειά της απέναντι σε τέτοιου είδους φαινόμενα και να επιβεβαιώσει πως θα αναζητήσει τους δράστες με όσα και όποια μέσα διαθέτει. Μισό λεπτό όμως. Μήπως αποτελεί και η ίδια η ΕΠΟ (και κάθε ΕΠΟ) έναν από τους ηθικούς αυτουργούς πράξεων τέτοιου περιεχομένου; Και τελικά ποια ακριβώς είναι η σχέση της Uefa με τις εθνικές συνομοσπονδίες;

Η απάντηση στο πρώτο ερώτημα δεν μπορεί παρά να είναι θετική. Όσο για την δεύτερη δυστυχώς (ή και ευτυχώς θα έλεγε κανείς) δεν έχουμε την απάντηση. Στο δια ταύτα. Συνεχίζουμε, βεβαίως βεβαίως, εν έτει 2017 να ασχολούμαστε με τη βία στα γήπεδα, τι την προκαλεί και πώς μπορεί να καταπολεμηθεί. Ας αφήσουμε όμως για το παρών άρθρο τα πραγματικά αίτια της βίας στην άκρη και ας αναρωτηθούμε πώς θα μπορούσε μία Ομοσπονδία που λειτουργεί με απειλές, εμπρησμούς, χρηματισμούς, στημένα παιχνίδια και ξυλοδαρμούς να αποτελέσει έμπνευση για έναν διαφορετικό αθλητισμό, για έναν αθλητισμό προς όφελος των πολλών, προς όφελος της διασκέδασης και της υγείας. Είναι απλό, δεν θα μπορούσε. Δεν μπορεί. Είναι λοιπόν αδιανόητο να προσποιούμαστε πως τέτοιες καταστάσεις μας ξαφνιάζουν, πως αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά. Πρόκειται για κυκλώματα που γεννιούνται και θρέφονται μέσα και γύρω από τα γήπεδα. Με ηθικούς αυτουργούς τις ομοσπονδίες, την μαφία και το πολιτικό σύστημα που ζει και αναπαράγεται, που δίνει παραδείγματα και δημιουργεί χαρακτήρες γύρω από τις γραμμές των γηπέδων.

Την χειρότερη όμως παρακαταθήκη στον συγκεκριμένο αγώνα δεν άφησαν οι οπαδοί αλλά οι ίδιοι οι αθλητές οι οποίοι φαίνεται πως ολοένα και περισσότερο επηρεάζονται από τα όσα συμβαίνουν γύρω τους παρά επηρεάζουν οι ίδιοι με το ήθος τους το κοινό. Επανειλημμένα κατά την διάρκεια του αγώνα παρακολουθήσαμε ποδοσφαιριστές είτε της μίας είτε της άλλης ομάδας να προκαλούν όχι μόνο τους αντιπάλους τους, όχι μόνο τους οπαδούς της αντίπαλης ομάδας, αλλά έναν ολόκληρο λαό. Σπρωξιές, κλωτσιές, κουτουλιές, ροχάλες και δαγκώματα έχουμε ουκ ολίγες φορές δει στα γήπεδα. Κι αν το ξεβράκωμα του Παπασταθόπουλου από τον Dzeko μπορεί να θεωρηθεί ως ένα “σύνηθες” αστείο περιστατικό κατά την διάρκεια μιας κόντρας μεταξύ δύο αθλητών, όχι δικαιολογημένο φυσικά αλλά στο κάτω κάτω είναι μια προσωπική στιγμή (και ακόμη απορώ με την τιτάνια ψυχραιμία του Έλληνα αμυντικού), ο προκλητικός πανηγυρισμός του Τζαβέλλα στα μούτρα των Βόσνιων οπαδών αλλά και οι δηλώσεις του διεθνούς κύρους ποδοσφαιριστή της Βοσνίας Edin Dzeko αποτελούν απόδειξή παντελούς έλλειψης παιδείας από τους ποδοσφαιριστές, γεγονός που δεν συνάδει φυσικά με τα ιδεώδη του αθλητισμού. Αλίμονο κι αν παίχτες του επιπέδου του Βόσνιου επιθετικού που αποτελούν αναμφισβήτητα πρότυπα για νέους αθλητές καταφεύγουν σε δηλώσεις του στυλ “σας περιμένουμε στη Βοσνία να δείτε τι θα πάθετε”. Φαίνεται λοιπόν πως ο κωλοπαιδισμός, ο ρατσισμός και η μισαλλοδοξία όχι μόνο καλά κρατούν, αλλά κερδίζουν και έδαφος χάρη στην πλήρη υποβάθμιση του αθλητισμού και την ανάληψη της ευθύνης εξυγίανσής του από μεγάλα κεφάλια της νύχτας. Σα να λέμε τσάμπα η καμπάνια της FIFA για τον ρατσισμό;

Όσο κι αν ψάχνουμε για κάτι θετικό, για ένα μήνυμα πως τα πράγματα ίσως να μην έχουν πάρει τόσο πολύ την κάτω βόλτα, για κάτι αισιόδοξο βρε αδερφέ, φαίνεται πως σε κοινωνικό τουλάχιστον επίπεδο κάτι τέτοιο δεν υπάρχει. Μα, μπορεί να πει κανείς, αφού η εθνική ομάδα θα τιμωρηθεί. Θα πάρουν το μάθημά τους τόσο οι υπεύθυνοι όσο και η ίδια η ομάδα, η ομοσπονδία και οι παίχτες και δεν θα έρθουμε ξανά αντιμέτωποι με τέτοια περιστατικά. Ας αναρωτηθούμε όμως τι αλλάζει κάθε φορά που επιβάλλεται ένα πρόστιμο, που τιμωρείται μια έδρα, που αφαιρούνται βαθμοί από μια ομάδα. Η ένταση αναζωπυρώνεται και το επίπεδο του αθλητισμού πέφτει ένα ακόμη σκαλοπάτι. Άλλωστε τι να τον κάνουμε τον αθλητισμό κεκλεισμένων των θυρών; Σε τι μπορεί να ωφελήσει έναν λαό ένας πρωταθλητισμός που απευθύνεται σε ολοένα και λιγότερους; Ο ελληνικός αθλητισμός δεν χρειάζεται ούτε ανασυγκρότηση δίσκου, ούτε restart, ούτε format όπως θα λέγαμε στη γλώσσα της πληροφορικής. Κι επειδή όπως πολύ όμορφα θέτει ένας τίτλος αφίσας που είδα πρόσφατα “μας χαλάν τις Κυριακές”, ο ελληνικός αθλητισμός χρειάζεται ξήλωμα, πέταμα και νέο ξεκίνημα. Ξεκίνημα από βάση ερασιτεχνική.