Στρατός: Προσφορά στη «μαμά – πατρίδα» ή νομιμοποιημένη αγγαρεία;

army

Γράφει ο Αναστάσης Κουτσογιάννης

Αργά ή γρήγορα έρχεται για κάθε άνδρα η δύσκολη ώρα να αποχωριστεί τις καθημερινές του συνήθειες και την ηρεμία του και να προσφέρει τις υπηρεσίες του στον ελληνικό στρατό…

Αυτή η «ταλαιπωρία» για πολλούς και «καθήκον» για άλλους, λιγότερους ομολογουμένως, διαρκεί από εννέα έως δώδεκα μήνες αλλά είναι δυνατόν να σε σημαδέψει για μία ολόκληρη ζωή. Δεδομένα αποτελεί μία ιδιαίτερη περίοδο για όλους και βιώνεται αρκετά διαφορετικά από τον καθένα. Τι πραγματικά είναι όμως η στρατιωτική θητεία; Καθήκον ή ταλαιπωρία;

Κατά τη γνώμη μου, θεωρώ ότι κλίνει περισσότερο προς την αγγαρεία και την απώλεια πολύτιμου χρόνου σε μία εποχή που δεν υπάρχουν περιθώρια για καθυστερήσεις. Ίσως ακούγεται λίγο σκληρό αλλά δεν πιστεύω ότι θα ήταν μεγάλη υπερβολή αν το νόημα του στρατού στις μέρες μας συνοψιζόταν στην ανάγκη κάλυψης θέσεων δημοσίων υπαλλήλων από τις ένοπλες δυνάμεις με μηδενικό κόστος. Όλα αυτά, φυσικά, επιμελώς καλυμμένα από ένα μανδύα εθνικοφροσύνης και αγάπης προς τη «μητέρα-πατρίδα».

Τι πατριώτης είσαι άλλωστε αν δεν καθαρίσεις τουαλέτες στον Έβρο ή αν δεν κάνεις καθημερινά πρόβα παρέλασης γύρω από το εκάστοτε στρατόπεδο;

Εάν τώρα σε όλα αυτά προσθέσουμε και τις τραγελαφικές καταστάσεις που καλούνται να βιώσουν πολλές φορές οι φαντάροι, τότε γίνεται αντιληπτό ότι ο ελληνικός στρατός καταφέρνει να θέτει τα όρια της λογικής όλο και μακρύτερα κάθε φορά. Συμβάντα με διοικητές να στέλνουν απλούς στρατιώτες για προσωπικά τους θελήματα ή επαγγελματίες οπλίτες να μοιράζουν αγγαρείες μόνο και μόνο επειδή «δεν είναι γιωτάδες» δεν είναι ξένα προς την ελληνική πραγματικότητα. Φυσικά, με το πέρασμα των ετών, για να είμαστε δίκαιοι, έχουν μειωθεί τέτοια φαινόμενα χωρίς όμως να έχουν εξαλειφθεί πλήρως.

Επιπλέον, ερημωμένα στρατόπεδα σε περιοχές μηδενικής στρατιωτικής σημασίας συνεχίζουν να (υπο)λειτουργούν σε ολόκληρη τη χώρα μόνο και μόνο για να καθίσταται δυνατός ο διορισμός ορισμένων διοικητών. Αυτό, βέβαια, αποτελεί το κερασάκι σε μία αρκετά «κακοφτιαγμένη τούρτα».

Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν και άνθρωποι που αποδέχονται το στρατό είτε ως σημαντικό κεφάλαιο για τη χώρα είτε ως αναγκαίο κακό. Σαφώς, κάθε χώρα πρέπει να προσέχει την άμυνά της, όμως δε δικαιολογείται να υποχρεώνει τους απλούς πολίτες να καλύψουν αυτές τις ανάγκες, όταν μάλιστα και η ίδια δεν είναι σε θέση να προσφέρει τις κατάλληλες συνθήκες για κάτι τέτοιο.

Σίγουρα, ιδιαίτερα στην Ελλάδα της κρίσης το αίτημα για εθελοντική στρατιωτική θητεία φαντάζει ουτοπικό. Αυτό, όμως, που θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί εν μέρει και να αποδειχθεί καθοριστικά χρήσιμο για τη χώρα συνολικά είναι η θέσπιση της εναλλακτικής θητείας.

Πιο συγκεκριμένα, κάποιος που δεν επιθυμεί για οποιοδήποτε λόγο να προσφέρει στις ένοπλες δυνάμεις θα μπορούσε να υπηρετήσει τη χώρα, αλλά και την κοινωνία, με το να εργαστεί σε κάποια κρατική υπηρεσία που θα είχε έλλειψη δυναμικού στην επαρχία. Με αυτό τον τρόπο, η χώρα θα μπορούσε να βγει διπλά κερδισμένη. Ο στρατός θα είχε ένα μικρότερο αλλά πρόθυμο δυναμικό και σε μεγάλο βαθμό επαγγελματικό αλλά και το κράτος θα κάλυπτε ανεπάρκειες χρόνων σε τομείς που θα βελτίωναν ουσιαστικά την εξυπηρέτηση των πολιτών.

Κλείνοντας, γνωρίζω ότι κάθε άλλο παρά εύκολο είναι να πραγματοποιηθούν οι αλλαγές αυτές αρνούμαι όμως να δεχτώ ότι πάντα ο στρατός πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα του κράτους. Η Ελλάδα, όπως και κάθε άλλη χώρα, έχει ανάγκη από επενδύσεις στην Παιδεία και στην Υγεία κυρίως και όχι από εγκλωβισμό του δυναμικού της σε στρατόπεδα όπου σε τελική ανάλυση δεν προσφέρουν καμία πραγματική εκπαίδευση. Τέλος, θεωρώ ανόητο να καλλιεργείται διαρκώς ο φόβος της ξένης εισβολής για τη δικαιολόγηση όλων αυτών των τακτικών. Άλλωστε, όσο βαριόμαστε να πολεμήσουμε εμείς άλλο τόσο βαριούνται και οι «πονηροί» γείτονές μας…