«Παύεις να είσαι ένας ακόμα ίσκιος»

syrianrefugee

Είδα μια εικόνα από εκείνες τις πολλές των τελευταίων χρόνων, που όμως με άγγιξε όπως δεν με έχει αγγίξει φωτογραφία άλλη τον τελευταίο καιρό. Μια από εκείνες τις ιστορίες των Σύρων προσφύγων, που παίρνουν την απόφαση να μπουν σε μια βάρκα με ότι μπορεί να χωράει κάτω από μια αγκαλιά χέρια και την ελπίδα στην ψυχή ότι θα φτάσουν εκεί που δεν θα φοβούνται και θα ζουν με αξιοπρέπεια.

Και στη συνέχεια, ένας δρόμος τόσο δύσβατος που φτάνει για να σου καταρρίψει όλες τις ψευδαισθήσεις “για τα ωραία που θα έρθουν” και τους ανθρώπους που δεν είναι πάντα και τόσο άνθρωποι, τελικά.

Ο Στρατής Τσουλέλλης, Πρόεδρος της Φωτογραφικής Εταιρείας Μυτιλήνης, απαθανάτισε με τον φωτογραφικό του φακό ένα Σύρο πρόσφυγα, τη στιγμή που έφτασε στη Σκάλα Συκαμνιάς, μέσα σε μια από εκείνες τις σαπιόβαρκες που μεταφέρουν πρόσφυγες από την Τουρκία στην Ελλάδα. Ο πρόσφυγας αυτός δεν ήταν μόνος. Κουβαλούσε στην πλάτη του την τυφλή γυναίκα του και κρατούσε στα χέρια του το μωρό παιδί τους.

Ο φωτογράφος κος Τσουλέλλης ανέφερε για όσα βίωσε: “Είχε αυτός ο άνθρωπος ένα απίστευτο μεγαλείο ψυχής, μια μοναδική δύναμη. Μείναμε όλοι να βλέπουμε αυτόν τον πρόσφυγα να κατεβαίνει από τη βάρκα έχοντας την τυφλή γυναίκα του στους ώμους του και το μωρό τους στα χέρια του”. Μαγκώνω.

Μέσα σε όλη τη δύσκολη συγκυρία που βρίσκεται η γενιά μου, έχω νιώσει πολλές φορές την ανάγκη να γράψω για όλους εκείνους που αποφασίζουν να διεκδικήσουν τη ζωή, ξέροντας ότι στο δρόμο μπορεί και να πεθάνουν. Τι να γράψω;

Τι περισσότερο από αυτό που μπορεί να πει μια εικόνα σαν κι αυτή; Μια ανάγκη μόνο, να πω σ’ εκείνον που παίρνει στο ταξίδι ό,τι σημαίνει, γι’ αυτό τον άνθρωπο, ζωή στην πλάτη και τα χέρια του ότι είναι πολύ μεγαλύτερος σε ανθρωπιά και ανάστημα από όλους εκείνους που του πουλάνε ελπίδα, σωτηρία, ασφάλεια, εθνικοπατριωτισμό, ενώ στο τέλος θερίζουν μόνο μίσος και φόβο.

Δεν υπάρχει μεγαλύτερη ελευθερία από την απόλυτη αγάπη. Αυτός ο άνθρωπος και η οικογένειά του, έφυγαν από πόλεμο και όμως, θα είναι πάντα πιο ελεύθεροι από εμάς. Αυτή η εικόνα είναι η απόλυτη αγάπη, η απόλυτη ελευθερία, η πεμπτουσία της ανθρώπινης ύπαρξης – υποτιθέστω ότι αυτή υπάρχει.

Είμαι στο αμάξι, επιτέλους γυρίζω σπίτι (σκέφτομαι). Πόσο δύσκολη μέρα (συνεχίζουν οι σκέψεις). Ξεκινάει στο ραδιόφωνο η “Ηλιόπετρα”, του Θανάση Παπακωνσταντίνου.

“Αλλάζει ο κόσμος όταν φιλιούνται δυο
Μεταμορφώνεται, όλα αγιάζουν
Ο σκλάβος βγάζει στους ώμους του φτερά
Παύεις να είσαι ένας ακόμα ίσκιος”.

Το μυαλό πηγαίνει στο παλικάρι από τη Συρία με τη γυναίκα στην πλάτη και το μωρό στην αγκαλιά. Νιώθω ευγνωμοσύνη που υπάρχει αυτό το είδος αγάπης κάπου εκεί έξω. Αυτό που δίνει φτερά στο σκλάβο. Αυτό που σε παύει από έναν ακόμα ίσκιο. Αυτό είναι που θα επιβιώσει κόντρα σε όλους τους πολέμους τους, σε όλη την αδικία που φορτώνουν σ’ εκείνο το μωρό των μηνών.

Αυτό είναι που θα κάνει τη μηχανή τους να τρίζει.

Φτάνω σπίτι και γράφω. Ανάσα.

Αύριο θα ξεκινήσει μια ακόμη “δύσκολη” μέρα. Όμως, πια, θα έχω δει, θα έχω μάθει για εκείνον που έπαψε να είναι ίσκιος.