Το προβλήμα της Παιδείας μέσα από τα λόγια δύο εκπαιδευτικών

sxoleio

Οι εκλογές πέρασαν και μαζί τους οι προεκλογικές συζητήσεις και υποσχέσεις. Τα προβλήματα όμως παραμένουν και συνεχίζουν να παρεμποδίζουν την ομαλότητα και να δυσκολεύουν την καθημερινότητα. Ένα από τα μείζονα αυτά προβλήματα είναι εκείνο της Παιδείας που ταλανίζει τη χώρα μας επί συναπτά έτη και η κατάσταση παραμένει στάσιμα ανεπίλυτη.

Διανύουμε ήδη την Τρίτη εβδομάδα της νέας σχολικής χρονιάς και ο μεγάλος πρωταγωνιστής της Παιδείας είναι φυσικά οι ελλείψεις. Για αυτό το εξαιρετικά σημαντικό και δυστυχώς πάντα επίκαιρο θέμα μας μίλησαν οι πλέον αρμόδιοι, δύο εκπαιδευτικοί: Η Χρύσα Π. και ο Αθανάσιος Κατσίμπελης.
Η Χρύσα Π. είναι μια νεαρή αναπληρώτρια δασκάλα πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης που αποφοίτησε το καλοκαίρι του 2009 και ξεκίνησε να εργάζεται τον Οκτώβρη του 2009. Έχει δουλέψει μια χρονιά σε σχολείο της επαρχίας και τις υπόλοιπες σε περιοχές της Αττικής. Ο Αθανάσιος Κατσίμπελης, είναι δάσκαλος με master στην Εκπαίδευση και Νομικός. Διευθυντής Δημοτικού Σχολείου, ιδρυτής και Πρόεδρος της Επιστημονικής και Ανθρωπιστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας Ελλήνων Δασκάλων-Greekteachers και μέλος του Δ.Σ του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών-Εκπαιδευτικών Πύργου Ηλείας.

Ποιά είναι η κατάσταση στα σχολεία ήδη δύο εβδομάδες μετά την έναρξη της σχολικής χρονιάς;
Χ.Π.: Μόλις την περασμένη Παρασκευή έγινε η α’ φάση προσλήψεων ενώ η σχολική χρονιά ξεκίνησε κανονικά. Πολλές τάξεις παρέμειναν κλειστές περιμένοντας πότε θα πάει κάποιος δάσκαλος για να ξεκινήσει το μάθημα. Άρα δύο περιπτώσεις επικράτησαν ως σήμερα: τάξεις κλειστές με τα παιδιά στο σπίτι να ‘’επιμηκύνουν’’ το καλοκαίρι τους και τάξεις ‘’παιδοφυλακτήρια’’ αφού πολλοί συνάδελφοι κλήθηκαν να κάνουν μάθημα σε αίθουσες με 35 παιδιά περιμένοντας κάποιον αναπληρωτή να αναλάβει τα μισά.
Α.Κ.: Το ίδιο το Υπουργείο Παιδείας αναγνωρίζει επίσημα την τραγική κατάσταση στην οποία βρίσκονται σήμερα τα δημόσια σχολεία μας λόγω των ελλείψεων σε εκπαιδευτικό προσωπικό. Όλα σχεδόν τα σχολεία υπολειτουργούν ενώ είναι αδύνατο να στελεχωθούν τα ολοήμερα τμήματα κι άλλες δομές εκπαίδευσης. Αυτό συμβαίνει γιατί δεν έγινε και φέτος ο σωστός προγραμματισμός των υπηρεσιακών μεταβολών των εκπαιδευτικών και δεν προετοιμάστηκε σωστά η έναρξη του νέου σχολικού έτους. Αποτέλεσμα, είναι να χάνονται χιλιάδες ώρες διδασκαλίες και να πηγαίνει πίσω η εξέλιξη του σχολικού έτους σε κάθε σχολική μονάδα της επικράτειας.

Ποιές είναι οι ουσιαστικότερες ελλείψεις αυτή τη στιγμή στα σχολεία;
Α.Κ.: Αυτή τη στιγμή λείπουν από τα σχολεία 19.000 αναπληρωτές εκπαιδευτικοί καθώς δεν έχουν ολοκληρωθεί ακόμα οι διαδικασίες πρόσληψης τους. Περαιτέρω, είναι γνωστό σε όλους πως δεν έχουμε τα καλύτερα σχολικά κτήρια, ούτε τα πιο εξοπλισμένα. Οι γονείς και οι μαθητές γνωρίζουν τόσο τις τραγικές ελλείψεις πολλών σχολείων σε κτιριακές υποδομές όσο και στην ανυπαρξία σύγχρονου εποπτικού υλικού που δυσκολεύει τους εκπαιδευτικούς. Δυστυχώς, τις καλές εποχές, δεν φροντίσαμε να χτίσουμε σχολεία σύγχρονα και ενεργειακά αυτόνομα. Κοστίζουν πολλά, είναι ενεργοβόρα και συχνά ακαλαίσθητα τα σχολεία μας. Θα μπορούσαν να εξοικονομηθούν τεράστια ποσά αν τα κτήρια είχαν εκσυγχρονιστεί και είχαν μειώσει το οικολογικό τους αποτύπωμα.

Πόσα χρόνια παρατηρείτε αυτό το φαινόμενο των καθυστερημένων διορισμών;
Χ.Π.: Είναι η 7η χρονιά που καλούμαι να κάνω τα χαρτιά μου ως αναπληρώτρια. Τελειώνοντας το πανεπιστήμιο δουλέψαμε κατευθείαν με την προοπτική να διοριστούμε έστω σε 3 χρόνια. Στην πορεία, το κράτος προχώρησε σε ελάχιστες ή και μηδενικές, τα τελευταία χρόνια, μονιμοποιήσεις. Έτσι, σήμερα ο θεσμός του αναπληρωτή στηρίζει το εκπαιδευτικό σύστημα στελεχώνοντας σχολεία τόσο στην επαρχία όσο και σε κεντρικές περιοχές της Ελλάδας. Ο στόχος της μονιμοποίησης όλο και απομακρύνεται, απογοητεύοντας όλους όσους αγαπάμε αυτή τη δουλειά.

Παρατηρείτε ως εκπαιδευτικοί κάποια αλλαγή ή έστω προσπάθεια αντιμετώπισης της συγκεκριμένης κατάστασης;
Χ.Π.: Η εκάστοτε κυβέρνηση φαίνεται να αναγνωρίζει ότι το μείζον αυτό θέμα μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο με μαζικούς μόνιμους διορισμούς. Όμως λόγω των οικονομικών δυσκολιών που αντιμετωπίζει η χώρα, όλοι μένουν σε λόγια και υποσχέσεις. Από την άλλη, το γεγονός ότι το υπουργείο την προηγούμενη βδομάδα διέθεσε 800.000e για αλλαγή ονόματός, μας κάνει να αναρωτιόμαστε μήπως όσοι αποφασίζουν δεν ξέρουν πώς πρέπει να διαχειριστούν τα χρήματα που μπορεί να διαθέσει το κράτος για την παιδεία.

Πώς πρόκειται να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα από τα εκάστοτε σχολεία ώστε να ξεκινήσει κανονικά η νέα σχολική χρονιά;
Α.Κ.: Τα σχολεία λειτουργούν έστω και με σημαντικές ελλείψεις, συχνά χάρη στο φιλότιμο των εκπαιδευτικών. Εκατοντάδες εκπαιδευτικοί, έχουν μετακινηθεί τις τελευταίες ημέρες από τις οργανικές τους θέσεις προσωρινά-χωρίς οδοιπορικά- για να ανοίξουν κλειστά σχολεία. Στην Ηλεία, μόνο, έχουν μετακινηθεί 123 εκπαιδευτικοί.To φιλότιμο όμως των Ελλήνων Δασκάλων δεν μπορεί να είναι άλλοθι όσων δεν μπορούν να κάνουν έναν στοιχειώδη προγραμματισμό με θύματα τα παιδιά μας, που φοιτούν στα δημόσια σχολεία, τα οποία πληρώνουν οι υπερφορολογημένοι γονείς τους.

Το πρόβλημα είναι εντονότερο στις μικρότερες ή στις μεγαλύτερες τάξεις;
Α.Κ.: Το πρόβλημα είναι πιο έντονο στα νηπιαγωγεία αφού εκατοντάδες παραμένουν κλειστά σε όλη τη χώρα. Έχοντας υπηρετήσει σε νησιά του Αιγαίου αλλά και σε ορεινές περιοχές γνωρίζω από πρώτο χέρι πως το πρόβλημα είναι περισσότερο έντονο στα σχολεία των ορεινών και νησιωτικών περιοχών όπου κάθε χρόνο περιμένουν τους αναπληρωτές να τα ανοίξουν. Κάποιοι ξεχνάνε το ανάγλυφο της χώρας μας που επιβάλλει να λειτουργούν σχολεία έστω και με ένα μαθητή στα νησιά μας.

Πολλοί είναι γονείς που ενημερώθηκαν πως λόγω έλλειψης προσωπικού, τα παιδιά τους θα κάνουν μάθημα με μεγαλύτερες ή μικρότερες τάξεις. Πόσο δύσκολο είναι αυτό στην πράξη;
Α.Κ.: Ο κλάδος μας αγωνιζόταν πάντα για ολιγομελή τμήματα μαθητών ώστε να είναι ποιοτικό το εκπαιδευτικό έργο. Όπως είναι εύκολα κατανοητό, όταν δεν υπάρχουν συνθήκες ομαλότητας και κανονικότητας μέσα στην τάξη δεν μπορεί να γίνει σωστό μάθημα. Ως συνέπεια, οι δάσκαλοι χάνουν τον Σεπτέμβριο έναν μήνα καθοριστικό για το σχεδιασμό του έτους και δημιουργικό για τους μαθητές, μετατρέποντάς τον σε μήνα φύλαξης μαθητών και όχι μαθημάτων!

Χ.Π.: Αυτή είναι η κατάσταση! Στα σχολεία που είναι ανοιχτά συνήθως, είτε δύο τάξεις ενώνονται, είτε χωρίς να χωριστούν απασχολούνται οι τάξεις από τις ειδικότητες (μουσικούς, δασκάλους ξένων γλωσσών, γυμναστές). Το μάθημα γίνεται κουτσά στραβά και σε τάξεις με μεγάλη ύλη πως η έκτη δημοτικού προκαλεί επιπρόσθετο άγχος στον αναπληρωτή που καλείται να τις αναλάβει τέλη Σεπτέμβρη.

Δεδομένου λοιπόν πως η κατάσταση αποτελεί πρόβλημα και για όλες τις πλευρές, που αποδίδετε το γεγονός ότι δεν λύνετε άμεσα;
Χ.Π.: Δε θέλω να σκεφτώ πως η παιδεία έχει περάσει σε δεύτερη μοίρα στη χώρα μας αλλά δυστυχώς όλα αυτό δείχνουν. Κατά την προεκλογική περίοδο, έβλεπα πολιτικούς να διαμαρτύρονται για το επικείμενο μέτρο του 23% φπα στην εκπαίδευση-που στην τελική αφορά μικρό μερίδιο πληθυσμού-αντί να βλέπω να αναφέρεται εντόνως το πρόβλημα των κενών στα δημόσια σχολεία.

Το εκπαιδευτικό προσωπικό πως αντιμετωπίζει αυτή τη στάση της εκάστοτε κυβέρνησης;
Α.Κ.: Οι έλληνες εκπαιδευτικοί έχουν συναίσθηση της αποστολής του λειτουργήματός τους και του κοινωνικού τους ρόλου. Ενώ γνωρίζουν ότι συχνά παραβιάζονται τα δικαιώματα τους προσφέρουν τις υπηρεσίες τους, με αίσθημα ευθύνης απέναντι στους μαθητές και την κοινωνία. Η απογοήτευση όμως τόσο για τους μισθούς πείνας, των κάτω από 23 χρόνια υπηρεσίας εκπαιδευτικών, όσο και η απίστευτη πίεση που είχαν δεχθεί στα θέματα αξιολόγησης και εφαρμογής του νέου πειθαρχικού δικαίου είναι έκδηλη και κάμπτει πολλές φορές το ηθικό τους, στερώντας το χαμόγελο στα σχολεία.

Τι αντίκτυπο έχει αυτή η αβέβαιη κατάσταση για τον ίδιο τον εκπαιδευτικό;
Χ.Π.: Δυστυχώς, η κατάσταση μας κάνει να μη μπορούμε να σταθεροποιήσουμε τα όνειρά μας, να κάνουμε σχέδια και να νιώσουμε τόσο σπουδαίοι όσο και το λειτούργημα του εκπαιδευτικού. Έχω φίλη έγκυο που αναμένει την πρόσληψή της ανά την Ελλάδα έχοντας δικαίωμα άδειας 2 μήνες πριν και 2 μήνες μετά τον τοκετό. Τα χρόνια περνούν, και το να είμαστε με μια βαλίτσα στο χέρι για μια 8μηνη σύμβαση και 3 μήνες το καλοκαίρι στο ταμείο ανεργίας, κάνει εκείνο το ‘’ααα εσύ ξένοιασες, μπήκες στο δημόσιο’’ να φαντάζει τουλάχιστον αστείο.
Α.Κ.: Η Πολιτεία οφείλει να καταλάβει πως οι εκπαιδευτικοί έχουν οικογένειες και δεν μπορεί να τινάζετε στον αέρα ο οικογενειακός προγραμματισμός. Οφείλει να καθιερώσει τη συνυπηρέτηση για τα ζευγάρια όλων των εκπαιδευτικών. Θα πρέπει δε να αντιμετωπίσει το θέμα της κοινωνικής αναγνώρισης και της διαφύλαξης του κύρους των δασκάλων της όχι με τη σίτιση των Αναπληρωτών στις λέσχες των αξιωματικών στα νησιά μας, αλλά με γενναίες αποφάσεις που θα αναγνωρίζουν έμπρακτα το έργο και το λειτούργημα που επιτελούν οι Έλληνες δάσκαλοι.

Σας ευχαριστώ πολύ και τους δύο. Σας εύχομαι καλή και δημιουργική σχολική χρονιά!!