Ο «παράδεισος και η κόλαση» του Ronnie James Dio

«Ποτέ δεν έκανα μαθήματα φωνητικής. Το παίξιμο της τρομπέτας και ένα τυχερό ταλέντο στο τραγούδι ήταν πάντοτε αρκετά για εμένα. Στην περίπτωση της ροκ μουσικής, πάντα ένιωθα ότι ήταν καλύτερο να παραμείνεις λίγο ανεκπαίδευτος για να διατηρήσεις την προσωπικότητά σου».

Κι εγώ ποτέ δεν μπόρεσα να διανοηθώ τη δύναμη της φωνής σου. Τον τρόπο που έπαιρνες ένα κομμάτι και το απογείωνες, προκαλώντας ανατριχίλα. Μέχρι που έφυγες μια μέρα σαν και την σημερινή πριν 4 χρόνια. Έγινες ο “Stargazer”, αυτός που έβλεπε το «ουράνιο τόξο να ανατέλλει». Εσύ, Ronnie James Dio, ήσουν από τους πρώτους που άκουσα και που με βοήθησαν να ανακαλύψω την μαγεία της ροκ. Την μαγεία των μεγάλων φωνών και των μεγάλων και ανεξίτηλων στίχων.

Εκείνη την ημέρα της 16ης Μαϊου του 2010 ο Ronald James Radavona, όπως ήταν το κανονικό του όνομα, εγκατέλειψε τα εγκόσμια σε ηλικία 62 ετών νικημένος από τον καρκίνο. Πριν, είχε προλάβει να διαγράψει επιτυχημένη πορεία πολλών χρόνων στην μουσική με συγκροτήματα όπως οι Rainbow, οι Dio, οι Black Sabbath, οι Heaven And Hell (παράφραση των Black Sabbath) και οι Elf ή The Electric Elves αν προτιμάτε.

Χωρίς ουσιαστική μουσική εκπαίδευση σχημάτισε τους Vegas Kings το 1957, οι οποίοι μετονομάστηκαν σε Ronnie & The Rumblers και Ronnie & The Red Caps εν συνεχεία. Από εκείνο το διάστημα (1957-1961), ο Dio και οι μπάντες του πρόσφεραν στο κοινό διάφορα μικρά «διαμαντάκια», τα οποία έχουν μείνει αρκετά ξεχασμένα. Από αυτή την περίοδο ξεχωρίζω την διασκευή του στο “What I’d Say” του Ray Charles, στο οποίο ο Dio εκτός από τα φωνητικά, παίζει και μπάσο. Απίστευτο το πως ακούγεται, όταν σκέφτεσαι τον ήχο του Dio στους Rainbow και στους Black Sabbath πολύ αργότερα.

Την εξαετία 1961-1967 δημιούργησε τους Ronnie Dio & The Prophets. Το ψευδώνυμο “Dio” είχε αρχίσει να το χρησιμοποιεί γύρω στο 1960. Κάποιες ιστορίες λένε πως το πήρε από το όνομα του μαφιόζου, Johnny Dio, ενώ άλλες πως του το έδωσε η γιαγιά του, η οποία έλεγε πως ο εγγονός της είχε ένα χάρισμα από τον Θεό. Πράγματι, ακούγοντας την φωνή του να αναπτύσσεται εκείνα τα πρώιμα χρόνια πριν το ξεπέταγμα στους Rainbow, καταλαβαίνει κανείς πως με την χροιά που έβγαζε, μπορούσε να τραγουδήσει το οτιδήποτε. Πολλά singles έρχονται από εκείνη την περίοδο όπως το “Mr. Misery”, ωστόσο εμείς ακούμε παρακάτω το πολύ όμορφο και σπάνιο “Walking Alone”.

Η συνέχεια περιελάμβανε την εποχή των The Electric Elves που αργότερα έγιναν σκέτο The Elves, παίρνοντας τελικά την τελική τους ονομασία το 1972 με το απλό και μικρό, Elf. Ήταν το επόμενο βήμα μετά τους Ronnie Dio & The Prophets με την προσθήκη ενός κιμπορντίστα στην σύνθεση (ο Doug Thaler μέχρι το 1972, ο Mickey Lee Soule μέχρι το 1975). Από το διάστημα τον Elf ακούμε το “Rocking Chair Rock ‘n’ Roll Blues” από τον δίσκο του 1972, Carolina Country Ball.

Το 1975 σχηματίζονται οι τεράστιοι Rainbow, οι οποίοι την περίοδο αυτή μέχρι το 1978, κυκλοφορούν τις καλύτερες δουλειές τους, έχοντας στα φωνητικά τον Dio. Μαζί με τον μεγάλο κιθαρίστα Ritchie Blackmore δημιουργούν μερικά από τα ωραιότερα και επιβλητικότερα τραγούδια της ροκ μουσικής. Ποιο να πρωτοθυμηθείς. Τα τρομακτικά “Stargazer” και “Gates of Babylon”; Το “Man On The Silver Mountain” με το χαρακτηριστικό ριφ; Τις υπέροχες μπαλάντες, “Temple of the King” και “Catch The Rainbow”; Γενικά τα περισσότερα τραγούδια των Rainbow υπό την «εποπτεία» των Blackmore και Dio ήταν μοναδικά, τόσο από άποψη μουσικής, όσο και στιχουργικά. Ο ήχος, τα φωνητικά και οι στίχοι σε πολλά από τα κομμάτια σε ταξιδεύουν σε έναν άλλο παράλληλο κόσμο, ονειρικό. Παρακάτω ακούμε το απίστευτα μελωδικό “Rainbow Eyes” από το άλμπουμ Love Live Rock ‘n’ Roll του 1978.

Την τριετία 1979-1982 αντικαθιστά τον Ozzy Osbourne στους Black Sabbath και στα άλμπουμ Heaven And Hell του 1980 και The Mob Rules του 1981. Σημαντικά κομμάτια αυτής της περιόδου ήταν το “Children of the Sea”, το “Die Young”, το “Neon Nights”, το “The Mob Rules”, το “Falling Off The Edge Of The World και το “The Sign Of The Southern Cross”, αλλά σπουδαιότερο και πιο σημαδιακό το “Heaven And Hell”. Το εξαιρετικό heavy metal κομμάτι-ύμνος, χαρακτηριστικότερο του Dio με τους Black Sabbath και με σημαντικά και αληθινά νοήματα που πηγάζουν μέσα από στίχους όπως: “The world is full of kings and queens / Who blind your eyes and steal your dreams / It’s heaven and hell…oh well”.

Από το 1982 κι έπειτα δημιουργούνται οι Dio με πολλά και διάφορα άλμπουμ με αποκλειστικά heavy metal ύφος, από τα οποία ξεχωρίζουν μακράν τα τραγούδια “Holy Diver”, “Rainbow In The Dark”, “Don’t Talk To Strangers” και “The Last In Line”. Εμείς ακούμε το τελευταίο από τον ομώνυμο δίσκο του 1984.

Το 1985 συμμετέχει στο project με την ονομασία “Hear ‘n Aid”, μια συνεργασία καλλιτεχνών από την heavy metal και hard rock σκηνή με σκοπό να μαζευτούν χρήματα για την αντιμετώπιση της πείνας στην Αφρική. Το “Stars” είναι το κομμάτι που ακούμε από τους Dio, Campbell και Bain.

Το 1991 επέστρεψε στους Black Sabbath για το άλμπουμ Dehumanizer, ενώ το 2006 μαζί με τους Iommi, Butler και Appice μετονόμασαν το συγκρότημα σε Heaven & Hell, με τον δίσκο The Devil You Know να είναι το τελευταίο του με το συγκρότημα. Τραγούδια όπως το “Bible Black” και το “Follow The Tears” ξεχωρίζουν. Ακούμε το πρώτο παρακάτω.

Τον Νοέμβριο του 2009 η γυναίκα του, Wendy, ανακοίνωσε ότι ο Dio διαγνώστηκε με καρκίνο του στομάχου. Λίγους μήνες μετά, τον Μάιο του 2010, ο 67χρονος Ronnie άφηνε την τελευταία του πνοή και μαζί μία αλησμόνητη κληρονομιά. Η μαγεία της φωνής του δεν θα σβήσει ποτέ, μαζί με τους μυστικιστικούς και ξεχωριστούς στίχους του.

“I cry out for magic!”


Ο Dio μαζί με τους Deep Purple στο project τους, “Concerto For Group And Orchestra”, το 1999.