Data journalism: Εξέλιξη ή επανάσταση;

Η ψηφιακή εποχή έφερε τα πάνω κάτω στην επικοινωνία. Οι νέες τεχνολογικές δυνατότητες οδήγησαν σε δραστικές αλλαγές στο χώρο της παραδοσιακής δημοσιογραφίας.

Οι δημοσιογράφοι δεν έπρεπε απλά να χρησιμοποιήσουν τα νέα τεχνολογικά μέσα για να βρουν πληροφορίες και να κυνηγήσουν την είδηση, έπρεπε να αντιληφθούν τις αλλαγές στις προτιμήσεις του κοινού και να βρουν ένα τρόπο να παρουσιάσουν το περιεχόμενο με έναν πιο ελκυστικό τρόπο.

Ακόμα και ο ίδιος ο ρόλος του δημοσιογράφου αμφισβητήθηκε πολύ στη νέα αυτή εποχή. Δημιουργός, ερευνητής ή απλός διαμεσολαβητής για άλλους. Στην πραγματικότητα αυτό που κλήθηκε να κάνει είναι να αλλάξει, να χρησιμοποιήσει τα ψηφιακά εργαλεία και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και να μεταφέρει την πληροφορία με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στο ψηφιακό κοινό, να αλληλεπιδράσει με αυτό και να εξελιχθεί μαζί του.

Το 2011, μια ομάδα δημοσιογράφων δημιούργησε έναν οδηγό για την δημοσιογραφία της νέας εποχής ( Data Journalism Handbook), όπου σημειώνουν ότι:

«Σήμερα, οι ειδήσεις ρέουν από τη στιγμή που συμβαίνουν, από πολλαπλές πηγές, αυτόπτες μάρτυρες και blogs  αναπαράγουν την είδηση και το τι έχει συμβεί φιλτράρεται μέσα από ένα ευρύ δίκτυο κοινωνικών δεσμών, αξιολογείται, σχολιάζεται και τις περισσότερες φορές αγνοείται.

Αυτός είναι ο λόγος που η δημοσιογραφία με δεδομένα (data journalism) είναι τόσο σημαντική. Η συλλογή, το φιλτράρισμα και η οπτικοποίηση του τι συμβαίνει πέρα από αυτό που το μάτι μπορεί να δει έχει μια αυξανόμενη αξία. Η νέα κοινά αποδεκτή γλώσσα είναι τα δεδομένα.

Για μερικούς καινοτόμους δημοσιογράφους τα δεδομένα μπορούν να συμβάλλουν στην αποκάλυψη στοιχείων για θέματα που συμβαίνουν γύρω μας. Η ανάλυση αυτών των δεδομένων μπορεί να δώσει «σχήμα» στην κάθε ιστορία που θα παρουσιάσουν στο κοινό».

Η νέα, ψηφιακή εποχή της επικοινωνίας έχει ανοίξει διάπλατα το δρόμο προς την καινοτομία στο χώρο των μέσων ενημέρωσης. Οι φόβοι για την καταστροφή των παραδοσιακών μέσων πρέπει να αντικατασταθούν τώρα από τον ενθουσιασμό για τη δημιουργία καλύτερων και πιο ισχυρών δημοσιογραφικών μέσων ενημέρωσης. Το μέλλον της δημοσιογραφίας βρίσκεται στην καινοτομία.